Ostrzykiwanie cewki moczowej w wysiłkowym nietrzymaniu moczu (SUI) – nowoczesne leczenie małoinwazyjne

Czym jest wysiłkowe nietrzymanie moczu (SUI)?

Wysiłkowe nietrzymanie moczu (SUI – stress urinary incontinence) to popuszczanie moczu podczas zwiększenia ciśnienia w jamie brzusznej – np. przy kaszlu, śmiechu, bieganiu, skakaniu czy dźwiganiu. Najczęściej wynika to z osłabienia struktur podtrzymujących cewkę moczową i/lub niewydolności mechanizmu zamykającego cewkę.

Jest to jedna z najczęstszych postaci nietrzymania moczu u kobiet i może istotnie wpływać na jakość życia, aktywność fizyczną oraz komfort seksualny.

Od czego zwykle zaczynamy leczenie wysiłkowego nietrzymania moczu?

U wielu kobiet pierwszym krokiem są metody zachowawcze:

• fizjoterapia dna miednicy,
• ćwiczenia mięśni Kegla,
• biofeedback,
• nauka prawidłowego napinania i rozluźniania mięśni,
• redukcja masy ciała,
• ograniczenie drażniących napojów,
• leczenie zaparć,
• leczenie infekcji dróg moczowych.

Jeżeli mimo leczenia zachowawczego objawy utrzymują się, rozważane jest leczenie zabiegowe. Jedną z nowoczesnych metod jest ostrzykiwanie cewki moczowej.

Na czym polega ostrzykiwanie cewki moczowej? (urethral bulking)

Ostrzykiwanie cewki moczowej jest małoinwazyjnym zabiegiem polegającym na podaniu specjalnego preparatu pod śluzówkę cewki moczowej.

Preparat zwiększa objętość tkanek wokół cewki i poprawia jej domykanie podczas wzrostu ciśnienia śródbrzusznego. Dzięki temu zmniejsza się wyciek moczu podczas wysiłku.

Zabieg wykonywany jest zwykle przez cewkę moczową pod kontrolą cienkiego endoskopu.

Jak wygląda zabieg krok po kroku?

1. Kwalifikacja pacjentki i potwierdzenie wysiłkowego charakteru nietrzymania moczu.
2. Wykluczenie infekcji dróg moczowych.
3. Znieczulenie miejscowe lub krótkie dożylne.
4. Podanie preparatu w kilku punktach wokół cewki.
5. Kontrola oddawania moczu po zabiegu.
6. Powrót do domu zwykle tego samego dnia.

Co to jest PCL (Urolon)?

Urolon jest preparatem opisywanym jako oparty o polikaprolakton (PCL) w nośniku żelowym.

Poza efektem wypełnienia PCL wiązany jest ze stymulacją przebudowy kolagenu w tkankach. Potencjalnie może to wpływać na czas utrzymywania się efektu zabiegu.

Należy jednak podkreślić, że liczba badań długoterminowych dotyczących PCL w leczeniu SUI jest obecnie mniejsza niż dla najbardziej rozpowszechnionych preparatów bulkingowych.

Kiedy ostrzykiwanie cewki jest szczególnie dobrym wyborem?

Zabieg rozważa się szczególnie u pacjentek:

• z łagodnym lub umiarkowanym SUI,
• które chcą uniknąć operacji,
• z przeciwwskazaniami do zabiegu operacyjnego,
• po wcześniejszych operacjach przeciw nietrzymaniu moczu,
• obawiających się implantów siatkowych,
• oczekujących krótkiej rekonwalescencji.

Jakiej skuteczności można się spodziewać?

Badania pokazują, że ostrzykiwanie cewki może zmniejszać objawy wysiłkowego nietrzymania moczu i poprawiać jakość życia.

Należy jednak pamiętać, że:

• skuteczność bywa niższa niż w przypadku operacji taśmowych,
• część pacjentek wymaga powtórzenia zabiegu,
• trwałość efektu zależy od anatomii, typu SUI oraz zastosowanego preparatu.

Możliwe działania niepożądane po zabiegu

Najczęściej występują:

• pieczenie przy oddawaniu moczu,
• niewielkie krwawienie,
• uczucie dyskomfortu,
• infekcja dróg moczowych,
• przejściowe trudności w oddawaniu moczu.

Większość objawów ma charakter łagodny i przemijający.

Ostrzykiwanie cewki a leczenie operacyjne (taśma TVT/TOT)

Operacje taśmowe są zwykle bardziej skuteczne długoterminowo, ale są także bardziej inwazyjne.

Ostrzykiwanie cewki:

• krótsza rekonwalescencja,
• zabieg ambulatoryjny,
• mniejsze obciążenie organizmu,
• możliwość powtórzenia.

Taśmy TVT/TOT:

• wyższa skuteczność,
• większa trwałość efektu,
• większe ryzyko powikłań,
• ryzyko związane z implantami siatkowymi.

Ostrzykiwanie cewki a EBD (laser i radiofrekwencja)

Laseroterapia i radiofrekwencja należą do metod energy-based devices (EBD).

Ich działanie polega głównie na poprawie jakości tkanek i stymulacji kolagenu. W lekkich postaciach SUI mogą zmniejszać objawy, jednak nie dają mechanicznego efektu domknięcia cewki porównywalnego z bulkingiem.

W bardziej nasilonym SUI ostrzykiwanie cewki zwykle daje większą skuteczność kliniczną.

Jak przygotować się do zabiegu?

Przed zabiegiem zwykle wykonuje się:

• badanie moczu,
• wykluczenie infekcji,
• ocenę przyjmowanych leków,
• analizę chorób przewlekłych.

Po zabiegu zaleca się oszczędny tryb życia przez kilka dni.

Kiedy pilnie skontaktować się z lekarzem?

Pilnej konsultacji wymagają:

• gorączka,
• silny ból,
• niemożność oddania moczu,
• nasilające się krwawienie,
• objawy infekcji.

FAQ – najczęstsze pytania pacjentek

Czy ostrzykiwanie cewki boli?
Zabieg wykonywany jest zwykle w znieczuleniu miejscowym i jest dobrze tolerowany.

Jak długo utrzymuje się efekt?
Efekt może utrzymywać się od kilkunastu miesięcy do kilku lat.

Czy po zabiegu można wrócić szybko do pracy?
W wielu przypadkach już po 1–2 dniach.

Czy zabieg można powtarzać?
Tak, część pacjentek wymaga ponownej iniekcji.

Czy ostrzykiwanie jest skuteczniejsze niż laser?
W umiarkowanym i bardziej nasilonym SUI zwykle tak.

Czy można wykonać zabieg po wcześniejszej operacji?
Tak, zabieg bywa stosowany także po wcześniejszych operacjach przeciw SUI.

Materiały edukacyjne EstheGyn i YouTube

Na kanale YouTube „EstheGyn – dr n. med. Piotr Kolczewski” publikowane są materiały edukacyjne dotyczące wysiłkowego nietrzymania moczu, nowoczesnych metod leczenia SUI, technologii EBD (laser, radiofrekwencja, HIFU) oraz ginekologii funkcjonalnej.

Materiały pomagają pacjentkom zrozumieć:

• różnice między urethral bulking a operacjami TVT/TOT,
• możliwości i ograniczenia terapii regeneracyjnych,
• zasady kwalifikacji do zabiegów,
• realistyczne efekty leczenia.

Powiązane filmy dostępne są na kanale YouTube EstheGyn:

• Chirurgia intymna
• Nieinwazyjne leczenie nietrzymania moczu

Piśmiennictwo

1. American Urological Association. Stress Urinary Incontinence Guidelines.
   2. International Continence Society (ICS). Incontinence, 7th Edition.
   3. European Association of Urology (EAU) Guidelines on Urinary Incontinence.
   4. Chapple CR et al. Urethral Bulking Agents for Female Stress Urinary Incontinence.
   5. Ghoniem G et al. Long-term outcomes of urethral bulking therapy.
   6. NICE Guideline NG123: Urinary Incontinence and Pelvic Organ Prolapse.
   7. FDA Safety Communications regarding transvaginal mesh.
   8. Abrams P, Cardozo L, Wagg A, Wein A. Incontinence. International Consultation on Incontinence.

Informacja medyczna: tekst ma charakter edukacyjny i nie zastępuje konsultacji lekarskiej. Dobór metody leczenia wysiłkowego nietrzymania moczu wymaga indywidualnej kwalifikacji.